Πώς κρατάμε φρέσκα τα βότανα στο ψυγείο

Αγοράζετε ένα μεγάλο ματσάκι κόλιανδρο για μία συνταγή, χρησιμοποιείτε μια χούφτα, και τρεις μέρες μετά τα υπόλοιπα έχουν γίνει γλιτσιασμένη μάζα στο βάθος του ψυγείου. Συμβαίνει σε κουζίνες παντού, από την Πόλη του Μεξικού ως τη Βομβάη και το Μάντσεστερ.

Τα φρέσκα βότανα είναι ευαίσθητα, αλλά λίγα απλά βήματα τα κρατούν σε καλή κατάσταση για πολύ περισσότερο. Το κλειδί είναι να ξέρετε ποια βότανα αγαπούν το κρύο και ποια όχι, να μην αφήνετε τα φύλλα να ξεραθούν και να τα πλένετε τη σωστή στιγμή. Ο οδηγός καλύπτει επίσης την κατάψυξη και έναν σημαντικό κανόνα ασφάλειας για τα βότανα που φυλάγονται σε λάδι.

Τα περισσότερα βότανα: κρύο, σκοτάδι και προστασία από το ξέραμα

Η Υπηρεσία Γεωργικών Εφαρμογών (Extension) του Πανεπιστημίου του Τενεσί συμβουλεύει να φυλάγετε τα περισσότερα φρέσκα βότανα στις κανονικές συνθήκες του ψυγείου, σε σκοτάδι και μεταξύ 0 και 5 °C, προστατευμένα από το ξέραμα. Έτσι, η ποιότητά τους κρατά περίπου μία εβδομάδα ή λίγο παραπάνω.

Ο αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) συστήνει το ψυγείο να είναι στους 4 °C ή χαμηλότερα για τα ευπαθή φρούτα και λαχανικά, και προτείνει να το ελέγχετε με θερμόμετρο ψυγείου.

Για να μην ξεραθούν τα φύλλα, τυλίξτε το ματσάκι χαλαρά σε υγρό χαρτί κουζίνας και βάλτε το σε σακουλάκι κλεισμένο χαλαρά ή σε δοχείο με καπάκι. Τα φυλλώδη βότανα με γερά κοτσάνια, όπως ο μαϊντανός και ο κόλιανδρος, μπορούν επίσης να μπουν σαν μπουκέτο σε βάζο με λίγο νερό, με ένα σακουλάκι χαλαρά από πάνω, μέσα στο ψυγείο.

Βασιλικός: το βότανο που δεν αντέχει το κρύο

Ο βασιλικός είναι η εξαίρεση. Το Τενεσί σημειώνει ότι ο βασιλικός είναι ευαίσθητος στο κρύο και ότι μεγάλα διαστήματα κάτω από τους 10 °C τον καταστρέφουν, γι' αυτό πρέπει να φυλάγεται πιο ζεστά από τα άλλα βότανα.

Η υπηρεσία Extension του Πανεπιστημίου Purdue προτείνει να φυλάγετε τον φρέσκο βασιλικό περίπου στους 10 έως 18 °C. Κόψτε λίγο τις άκρες των κοτσανιών και στήστε τον όρθιο σε ένα ποτήρι νερό, σε δροσερό σημείο μακριά από τον ήλιο, αλλάζοντας το νερό κάθε μέρα. Ή τυλίξτε τον σε υγρό χαρτί κουζίνας μέσα σε σακουλάκι κλεισμένο χαλαρά, κάτι που κατά το Purdue τον κρατά για αρκετές μέρες.

Αν η κουζίνα σας είναι πολύ ζεστή, ένα δροσερό δωμάτιο ή ένα κελάρι είναι καλύτερη θέση για τον βασιλικό από το ψυγείο.

Πλύσιμο, κατάψυξη και βότανα σε λάδι

Ο FDA συμβουλεύει να πλένετε καλά κάθε φρούτο και λαχανικό, μαζί και τα βότανα του κήπου σας, κάτω από τρεχούμενο νερό πριν τα ετοιμάσετε ή τα φάτε. Μη χρησιμοποιείτε σαπούνι, απορρυπαντικό ή ειδικά υγρά για λαχανικά. Στεγνώστε απαλά τα φύλλα με καθαρή πετσέτα ή χαρτί κουζίνας. Το πλύσιμο μειώνει τα βακτήρια αλλά δεν τα απομακρύνει όλα.

Για μεγαλύτερη διάρκεια, καταψύξτε. Το Τενεσί προτείνει την κατάψυξη για βότανα όπως ο βασιλικός, η μέντα και ο άνηθος, και σημειώνει ότι τα κατεψυγμένα βότανα κρατούν συνήθως λίγους μήνες. Ένας απλός τρόπος είναι να τα ψιλοκόψετε, να τα βάλετε σε παγοθήκη με λίγο νερό ή λάδι, να τα καταψύξετε και μετά να μεταφέρετε τα παγάκια σε αεροστεγές σακουλάκι ή βάζο.

Τα βότανα σε λάδι θέλουν ιδιαίτερη προσοχή. Η υπηρεσία Extension του Πανεπιστημίου Oregon State εξηγεί ότι όταν σκεπάζετε με λάδι βότανα ή σκόρδο, που έχουν χαμηλή οξύτητα, δημιουργείται περιβάλλον χωρίς οξυγόνο όπου μπορούν να αναπτυχθούν τα βακτήρια που προκαλούν αλλαντίαση. Τα σπιτικά βότανα σε λάδι, τα αρωματικά λάδια και το πέστο πρέπει να φυλάγονται στο ψυγείο και να καταναλώνονται μέσα σε 4 ημέρες, ή να καταψύχονται.

Τι λένε τα στοιχεία

Οι θερμοκρασίες φύλαξης εδώ προέρχονται από πανεπιστημιακές υπηρεσίες Extension, και οι οδηγίες ασφάλειας από τον FDA και το Oregon State. Είναι πρακτικές, καθιερωμένες οδηγίες και όχι ακριβείς ημερομηνίες λήξης, γιατί το πόσο κρατούν τα βότανα εξαρτάται και από το πόσο φρέσκα ήταν όταν τα πήρατε.

Η προειδοποίηση για την αλλαντίαση είναι το πιο σημαντικό σημείο αυτού του οδηγού. Το Oregon State περιγράφει τον συνδυασμό βοτάνων και λαδιού ως περιβάλλον για θανατηφόρα βακτήρια, και γι' αυτό ο κανόνας των 4 ημερών μετρά τόσο.

Συχνές ερωτήσεις

Το άρθρο αυτό δίνει γενικές πληροφορίες και δεν είναι ιατρική συμβουλή. Τα βότανα μπορεί να αλληλεπιδρούν με φάρμακα και με προβλήματα υγείας. Μιλήστε με γιατρό ή φαρμακοποιό πριν δοκιμάσετε ένα βότανο, ειδικά αν είστε έγκυος, θηλάζετε, το δίνετε σε παιδί ή παίρνετε φάρμακα.