Κανελάδα: το κρύο ρόφημα κανέλας
Η κανελάδα είναι σιρόπι κανέλας ανακατεμένο σε παγωμένο νερό, ένα απλό καλοκαιρινό ρόφημα των ελληνικών σπιτιών. Δείτε μια πιο ελαφριά σπιτική εκδοχή, και τι να ξέρετε για το είδος της κανέλας και τη ζάχαρη πριν φτιάξετε ένα μεγάλο μπουκάλι.
Τα περισσότερα ροφήματα με κανέλα είναι ζεστά και χειμωνιάτικα. Η κανελάδα είναι το αντίθετο. Είναι ένα παλιό ελληνικό καλοκαιρινό ρόφημα: ένα γλυκό σιρόπι κανέλας που φυλάτε σε μπουκάλι και ανακατεύετε σε ένα ποτήρι πολύ κρύο νερό όποτε το απόγευμα ζεσταίνει.
Η ιδέα μοιάζει με τα σπιτικά σιρόπια για νεροσιρόπι. Η γεύση είναι ζεστή, γλυκιά και απαλά πικάντικη, κάτι που ακούγεται παράξενο για δροσιστικό ρόφημα μέχρι να το δοκιμάσετε με άφθονο πάγο. Οι παραδοσιακές εκδοχές μπορεί να είναι πολύ γλυκές, γι' αυτό αυτή η συνταγή έχει λιγότερη ζάχαρη και σας αφήνει να το αραιώσετε όσο θέλετε. Επειδή το σιρόπι συμπυκνώνει τη γεύση, το είδος της κανέλας που αγοράζετε έχει μεγαλύτερη σημασία από ό,τι συνήθως.
Πώς φτιάχνεται η κανελάδα
Το σιρόπι το φτιάχνετε μία φορά. Τα ξυλάκια κανέλας σιγοβράζουν σε νερό με ζάχαρη, το υγρό μένει σκεπασμένο μέχρι να πάρει έντονη γεύση, και μετά το σουρώνετε σε ένα καθαρό μπουκάλι. Για να σερβίρετε, βάζετε λίγο σιρόπι σε ένα ποτήρι και το γεμίζετε με κρύο νερό, απλό ή ανθρακούχο.
Αφού ετοιμάζετε μόνοι σας κάθε ποτήρι, εσείς αποφασίζετε πόσο δυνατό και πόσο γλυκό θα είναι. Λίγο λεμόνι το κάνει πιο ζωηρό, και δυο γαρίφαλα ή μια φλούδα πορτοκαλιού του δίνουν πιο γιορτινό χαρακτήρα.
Πιο ελαφρύ σιρόπι για κανελάδα
Χρειάζεστε
- νερό500 ml
- ξυλάκια κανέλας Κεϋλάνης, περίπου 8 cm το καθένα4
- ζάχαρη120 g
- ολόκληρα γαρίφαλα, προαιρετικά2 έως 3
- φλούδα λεμονιού ή πορτοκαλιού, προαιρετικά1
- παγάκια, κρύο νερό απλό ή ανθρακούχο, και φέτες λεμονιούγια το σερβίρισμα
Εκτέλεση
- Σπάστε τα ξυλάκια κανέλας στη μέση και βάλτε τα σε ένα μικρό κατσαρολάκι με το νερό και, αν θέλετε, τα γαρίφαλα ή τη φλούδα.
- Φέρτε σε βρασμό, χαμηλώστε τη φωτιά και σιγοβράστε απαλά για 10 λεπτά.
- Προσθέστε τη ζάχαρη και ανακατέψτε μέχρι να διαλυθεί εντελώς, και σιγοβράστε άλλα 5 λεπτά.
- Κατεβάστε από τη φωτιά, σκεπάστε και αφήστε να κρυώσει εντελώς, περίπου 1 ώρα.
- Σουρώστε σε ένα καθαρό γυάλινο μπουκάλι ή βάζο, κλείστε το και βάλτε το στο ψυγείο.
- Για να σερβίρετε, βάλτε 30 ml (2 κουταλιές της σούπας) σιρόπι σε ένα ψηλό ποτήρι, προσθέστε πάγο και γεμίστε με περίπου 200 ml κρύο νερό. Ανακατέψτε και βάλτε μια φέτα λεμόνι.
Συμβουλές
- Φυλάξτε το σιρόπι στο ψυγείο και χρησιμοποιήστε το μέσα σε περίπου μία εβδομάδα. Πετάξτε το αν θολώσει ή μυρίζει περίεργα.
- Για λιγότερο γλυκό ποτήρι, ξεκινήστε με 20 ml (4 κουταλάκια του γλυκού) σιρόπι και προσθέστε κι άλλο μόνο αν χρειάζεται.
Κασσία, Κεϋλάνης και κουμαρίνη
Υπάρχουν δύο βασικά είδη κανέλας. Το NCCIH, που ανήκει στα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ, εξηγεί ότι η κανέλα Κεϋλάνης, που συχνά λέγεται «αληθινή» κανέλα, καλλιεργείται κυρίως στη Σρι Λάνκα, ενώ η κασσία καλλιεργείται στη Νοτιοανατολική Ασία και είναι το πιο συνηθισμένο είδος στη Βόρεια Αμερική. Τα χοντρά, σκληρά ξυλάκια με μία στρώση φλοιού είναι συνήθως κασσία. Τα λεπτά ξυλάκια με πολλές λεπτές στρώσεις σαν χαρτί είναι συνήθως Κεϋλάνης.
Η κασσία περιέχει μια φυσική ουσία που λέγεται κουμαρίνη. Το γερμανικό Ομοσπονδιακό Ινστιτούτο Αξιολόγησης Κινδύνων (BfR) ορίζει ανεκτή ημερήσια πρόσληψη 0,1 mg κουμαρίνης ανά κιλό σωματικού βάρους. Σύμφωνα με το BfR, ένας ενήλικας 60 κιλών φτάνει αυτό το όριο με περίπου 2 g κανέλα κασσία την ημέρα, και ένα παιδί 15 κιλών με μόλις 0,5 g περίπου. Η κανέλα Κεϋλάνης περιέχει μόνο χαμηλές ποσότητες.
Δεν υπάρχει αξιόπιστος αριθμός για το πόση κουμαρίνη περνά από τα ξυλάκια σε ένα σπιτικό σιρόπι, οπότε δεν μπορείτε να υπολογίσετε ακριβή δόση ανά ποτήρι. Γι' αυτό τα ξυλάκια Κεϋλάνης είναι η λογική επιλογή αν η κανελάδα είναι καθημερινό ρόφημα στο σπίτι, ιδίως για τα παιδιά. Το ίδιο το BfR συστήνει κανέλα Κεϋλάνης σε όσους χρησιμοποιούν πολλή κανέλα στο σπίτι, και μέτρο με την κασσία.
Τι λένε τα στοιχεία
Στο ίντερνετ η κανέλα προβάλλεται συχνά για το σάκχαρο ή το βάρος. Το NCCIH αναφέρει ότι δεν είναι σαφές αν τα συμπληρώματα κανέλας βοηθούν στον διαβήτη ή στην απώλεια βάρους, εν μέρει επειδή οι μελέτες συχνά δεν λένε ποιο είδος χρησιμοποιήθηκε. Ένα ζαχαρούχο σιρόπι κανέλας σίγουρα δεν είναι τρόπος ελέγχου του σακχάρου.
Όσον αφορά την ασφάλεια, το NCCIH αναφέρει ότι η κανέλα είναι πιθανότατα ασφαλής στις ποσότητες που χρησιμοποιούνται συνήθως για να αρωματίσουν το φαγητό. Η κουμαρίνη της κασσίας έχει συνδεθεί με προβλήματα στο συκώτι, κάτι που μπορεί να έχει σημασία για ευαίσθητα άτομα, όπως όσοι έχουν ηπατική νόσο. Το BfR προσθέτει ότι σε μια μικρή ομάδα ιδιαίτερα ευαίσθητων ανθρώπων, η κουμαρίνη που δόθηκε ως φάρμακο για αρκετές εβδομάδες αύξησε τις ηπατικές τιμές ή προκάλεσε φλεγμονή του ήπατος, συνήθως αναστρέψιμη, και ότι δεν έχει περιγραφεί βλάβη του ήπατος από την κατανάλωση κανέλας.
Η ζάχαρη στο σιρόπι
Κάθε σπιτικό σιρόπι είναι κυρίως ζάχαρη και νερό. Το NHS συστήνει να περιορίζουμε τα ζαχαρούχα ροφήματα, γιατί προσθέτουν θερμίδες και μπορεί να βλάψουν τα δόντια. Αυτό το πιο ελαφρύ σιρόπι βάζει περίπου 9 g ζάχαρη σε κάθε ποτήρι, ενώ το CDC αναφέρει ότι ένα κουτάκι αναψυκτικό των 355 ml έχει περίπου 42 g πρόσθετης ζάχαρης. Αραιώστε το ακόμη περισσότερο με ανθρακούχο νερό και πάγο.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορώ να χρησιμοποιήσω κανέλα σε σκόνη αντί για ξυλάκια;
Τα ξυλάκια είναι καλύτερα. Η κανέλα σε σκόνη κάνει το σιρόπι θολό και με κόκκους, και είναι πιο δύσκολο να ξέρετε αν είναι κασσία ή Κεϋλάνης, γιατί οι ετικέτες συχνά δεν το γράφουν.
Μπορώ να φτιάξω κανελάδα χωρίς ζάχαρη;
Μπορείτε να σιγοβράσετε τα ξυλάκια μόνο σε νερό και να παγώσετε το αφέψημα για να το πίνετε ως κρύο νερό κανέλας. Θα έχει πολύ πιο ελαφριά γεύση, οπότε λίγο λεμόνι βοηθά.
Η κανελάδα σερβίρεται ζεστή ή κρύα;
Παραδοσιακά είναι κρύο καλοκαιρινό ρόφημα από σιρόπι και παγωμένο νερό, αν και τον χειμώνα μπορείτε να ανακατέψετε το σιρόπι σε ζεστό νερό.
Πηγές
- Cinnamon: Usefulness and Safety — NCCIH
- FAQ on coumarin in cinnamon and other foods — German Federal Institute for Risk Assessment (BfR)
- Water, drinks and hydration — NHS
- Rethink Your Drink — CDC
Το άρθρο αυτό δίνει γενικές πληροφορίες και δεν είναι ιατρική συμβουλή. Τα βότανα μπορεί να αλληλεπιδρούν με φάρμακα και με προβλήματα υγείας. Μιλήστε με γιατρό ή φαρμακοποιό πριν δοκιμάσετε ένα βότανο, ειδικά αν είστε έγκυος, θηλάζετε, το δίνετε σε παιδί ή παίρνετε φάρμακα.
