Μούχλα στα βότανα και στο τσάι: πώς την καταλαβαίνετε
Τα αποξηραμένα βότανα και το τσάι πρέπει να είναι εντελώς στεγνά, και αυτό κρατά μακριά τη μούχλα. Όταν μπει υγρασία, η μούχλα μπορεί να αναπτυχθεί, και το βραστό νερό δεν τα κάνει ασφαλή. Δείτε τι να προσέξετε και τι να κάνετε.
Ένα βάζο με αποξηραμένη μέντα από το περασμένο καλοκαίρι, ένα κουτί φακελάκια στο βάθος του ντουλαπιού, ένα μάτσο ρίγανη που στεγνώνει σε μια κουζίνα με υγρασία. Όπου κι αν ζείτε, τα αποξηραμένα βότανα και το τσάι διατηρούνται καλά μόνο όσο μένουν στεγνά.
Η μούχλα ξεφεύγει εύκολα από το μάτι μέσα σε ένα βάζο με θρυμματισμένα φύλλα, και είναι δελεαστικό να σκεφτείτε ότι το βραστό νερό θα σκοτώσει ό,τι επιβλαβές υπάρχει. Δυστυχώς, κάποιες μούχλες αφήνουν πίσω τους τοξίνες που αντέχουν την επεξεργασία των τροφίμων, οπότε το βραστό νερό δεν είναι εγγύηση. Αυτός ο οδηγός σας δείχνει τι να ψάξετε, τι να κάνετε αν τη βρείτε και πώς να φυλάτε τα βότανα ώστε να μην ξανασυμβεί.
Γιατί το μουχλιασμένο τσάι δεν αξίζει το ρίσκο
Οι μούχλες είναι μικροσκοπικοί μύκητες που αναπτύσσονται σε φυτικές και ζωικές τροφές. Το Υπουργείο Γεωργίας των ΗΠΑ (USDA) εξηγεί ότι τα νημάτιά τους μπορεί να φτάνουν βαθιά μέσα στην τροφή, οπότε ό,τι βλέπετε είναι συχνά μόνο ένα μέρος της. Κάποιες μούχλες προκαλούν αλλεργικές αντιδράσεις και αναπνευστικά προβλήματα, και κάποιες παράγουν μυκοτοξίνες, δηλητηριώδεις ουσίες που μπορούν να σας αρρωστήσουν.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) αναφέρει αποξηραμένες φυτικές τροφές, όπως μπαχαρικά, αποξηραμένα φρούτα, ξηρούς καρπούς και κόκκους καφέ, ανάμεσα στις τροφές όπου μπορούν να σχηματιστούν μυκοτοξίνες, συχνά σε ζεστές και υγρές συνθήκες. Οι περισσότερες μυκοτοξίνες είναι χημικά σταθερές και αντέχουν την επεξεργασία των τροφίμων. Με άλλα λόγια, δεν μπορείτε να βασιστείτε στο βραστό νερό για να κάνει ασφαλή τα μουχλιασμένα φύλλα.
Πώς θα καταλάβετε μούχλα στο τσάι και στα βότανα
Ανοίξτε το βάζο ή το κουτί σε καλό φως και κοιτάξτε πριν πάρετε. Σημάδια προειδοποίησης είναι χνουδωτές ή σαν σκόνη κηλίδες σε λευκό, πράσινο, γκρι ή μαύρο, λεπτά νήματα σαν ιστός ανάμεσα στα φύλλα, φύλλα που έχουν κολλήσει μεταξύ τους ή είναι μαλακά και νωπά αντί για τραγανά, και κηλίδες ή λεκέδες στα φακελάκια.
Αν το περιεχόμενο μυρίζει υγρασία ή μούχλα μόλις το ανοίξετε, μη σκύψετε να το μυρίσετε από κοντά. Το USDA συστήνει να μη μυρίζετε μουχλιασμένα τρόφιμα, γιατί αυτό μπορεί να προκαλέσει αναπνευστικά προβλήματα. Ελέγξτε και πού ήταν φυλαγμένα τα βότανα: υγρασία στα τοιχώματα του βάζου ή ένα υγρό ντουλάπι είναι καμπανάκι, ακόμη κι αν δεν βλέπετε ακόμη μούχλα.
Τι λένε τα στοιχεία
Υπάρχει ελάχιστη έρευνα ειδικά για τη μούχλα στα βάζα με τσάι του σπιτιού. Όσα ξέρουμε προέρχονται από γενικές οδηγίες ασφάλειας τροφίμων. Το USDA επιτρέπει να κόβετε τη μούχλα μόνο από λίγες σκληρές τροφές, όπως το σκληρό τυρί και τα σφιχτά λαχανικά, και συστήνει να πετιούνται πολλές άλλες μουχλιασμένες τροφές, γιατί τα νημάτια της μούχλας μπορούν να φτάσουν βαθιά μέσα τους. Τα χύμα αποξηραμένα φύλλα και τα φακελάκια δεν κόβονται γύρω από μια κηλίδα, οπότε η προσεκτική επιλογή είναι να πετάξετε όλη την ποσότητα.
Ο ΠΟΥ συμβουλεύει να πετάτε τρόφιμα που φαίνονται μουχλιασμένα, αποχρωματισμένα ή ζαρωμένα, να τα φυλάτε στεγνά και όχι σε πολύ ζεστό μέρος, και να μην τα κρατάτε για μεγάλα διαστήματα. Αφού δεν μπορείτε να ελέγξετε ένα βάζο για μυκοτοξίνες στο σπίτι, η πρόληψη είναι το καλύτερο εργαλείο σας.
Τι να κάνετε και πώς να το προλάβετε, βήμα βήμα
Βήμα 1: Μη βράζετε, μη δοκιμάζετε και μην ξεδιαλέγετε μουχλιασμένο τσάι ή βότανα. Θεωρήστε χαλασμένο όλο το βάζο ή το κουτί.
Βήμα 2: Κλείστε το σε σακούλα και πετάξτε το σε κάδο με καπάκι, όπου δεν φτάνουν παιδιά και κατοικίδια, όπως συστήνει το USDA για τα μουχλιασμένα τρόφιμα.
Βήμα 3: Καθαρίστε το ράφι ή το ντουλάπι όπου ήταν φυλαγμένο και ελέγξτε τα διπλανά βάζα και πακέτα.
Βήμα 4: Αν αποξηραίνετε μόνοι σας βότανα, φτιάχνετε μικρά ματσάκια, γιατί τα μεγάλα μπορεί να μουχλιάσουν, και περιμένετε μέχρι τα φύλλα να θρυμματίζονται εύκολα. Το Πανεπιστήμιο της Τζόρτζια σημειώνει ότι το στέγνωμα στον αέρα θέλει συνήθως μία έως δύο εβδομάδες.
Βήμα 5: Φυλάτε τα αποξηραμένα βότανα και το τσάι σε αεροστεγή γυάλινα βάζα, σε σκοτεινό, δροσερό και στεγνό μέρος, μακριά από τον βραστήρα και την κουζίνα.
Βήμα 6: Αγοράζετε ποσότητες που θα χρησιμοποιήσετε σύντομα. Τα σωστά φυλαγμένα αποξηραμένα βότανα κρατούν τη γεύση τους έως έναν χρόνο, αλλά είναι καλύτερα μέσα σε έξι μήνες.
Συχνές ερωτήσεις
Ήπια ήδη ένα φλιτζάνι από μουχλιασμένο βάζο. Να ανησυχήσω;
Μείνετε ψύχραιμοι. Σταματήστε να το πίνετε, πετάξτε το βάζο και προσέξτε για συμπτώματα όπως στομαχικές ενοχλήσεις, εξάνθημα ή αναπνευστικά προβλήματα. Επικοινωνήστε με τον γιατρό σας αν νιώσετε αδιαθεσία ή αν ανησυχείτε.
Τα λεπτά λευκά χνούδια στο αποξηραμένο φασκόμηλο ή στη μέντα είναι μούχλα;
Κάποια βότανα έχουν φυσικά λεπτό χνούδι στα φύλλα τους, που φαίνεται ίδιο σε όλα τα φύλλα. Η μούχλα συνήθως εμφανίζεται ως χνουδωτές κηλίδες ή νήματα που ενώνουν τα φύλλα, συχνά με μυρωδιά μούχλας. Αν δεν είστε σίγουροι, μην το χρησιμοποιήσετε.
Να βάλω το τσάι στο ψυγείο για να μη μουχλιάσει;
Συνήθως δεν χρειάζεται. Αν βγάζετε και βάζετε ένα κρύο βάζο σε μια ζεστή κουζίνα, μπορεί να δημιουργηθεί υγρασία μέσα του. Ένα σκοτεινό, δροσερό, στεγνό ντουλάπι και ένα αεροστεγές βάζο είναι καλύτερη λύση.
Πηγές
- Molds on Food: Are They Dangerous? — USDA Food Safety and Inspection Service
- Mycotoxins (fact sheet) — World Health Organization
- Professor discusses how to dry fresh herbs — University of Georgia
Το άρθρο αυτό δίνει γενικές πληροφορίες και δεν είναι ιατρική συμβουλή. Τα βότανα μπορεί να αλληλεπιδρούν με φάρμακα και με προβλήματα υγείας. Μιλήστε με γιατρό ή φαρμακοποιό πριν δοκιμάσετε ένα βότανο, ειδικά αν είστε έγκυος, θηλάζετε, το δίνετε σε παιδί ή παίρνετε φάρμακα.
